به وب سایت ستاد یادمان ایثار خوش آمدید

3 شهریور:

آغاز نخستين دوره مذاكرات صلح بين ايران و عراق با نظارت سازمان ملل متحد (1367ش)

با خاموش شدن صداي توپ و تفنگ در جبهه‌ها و پايان جنگ تحميلي عراق عليه ايران، مبارزه در صحنه سياسي متوقف نگرديد، بلكه ابعاد وسيع‌تري گرفت و دور جديدي از تلاش‌هاي ديپلماتيك با هدف اجراي كامل قطعنامه598 آغاز گرديد. در راستاي اين امر، در عصر روز سوم شهريور1367 (24 اوت1988م) اولين جلسه مذاكره بين وزراي خارجه ايران و عراق و دبيركل سازمان ملل متحد در ژنو آغاز شد. اگـر چه در اين دور از مذاكـرات، صحبت‌ها به طور واضح و ملموس، روشن نبود و در اجراي بندهاي قطعنامه، پيشرفتي حاصل نشد، ليكن جمهوري اسلامي ايران توانست طي بيست روز مذاكره، به بهترين وضعيت مذاكراتي، سياسي و تبليغاتي دست يابد. هيئت جمهوري اسلامي ايران، اهرم‌هاي خود را با حوصله و تدريج مطرح ساخت و توانست جلوي كارشكني‌هاي عراق را بگيرد. دور دوم مذاكرات در سوم مهرماه1367، درباره مسائل گوناگون جنگ و قطعنامه598 در نيويورك ادامه يافت.

4 شهریور:

صدور قطعنامه620 شوراي امنيت عليه كاربرد سلاح شيميايي توسط عراق (1367ش)

با بمباران شيميايي مناطق مسكوني و غيرنظامي ايران توسط رژيم عراق و شكايت ايران، هيئت كارشناسي سازمان ملل به منطقه اعزام شد و كاربرد اين سلاح‌ها توسط كارشناسان سازمان ملل مورد تأييد قرار گرفت. از اين رو، شوراي امنيت، براساس گزارش‌هاي هيئت‌هاي كارشناسي‌اعزامي،درتاريخ‌چهارم شهريور1367ش(26 اوت1988م)، قطعنامه620 را صادر نمود. قطعنامه620 جداي از نقايص اساسي، مهم‌ترين سندي است كه شوراي امنيت در طي هشت سال استفاده مكرر عراق از سلاح‌هاي شيميايي عليه افراد غيرنظامي و نظامي ايران صادر كرده است. در اين قطعنامه، شورا براي اولين بار، كاربرد سلاح‌هاي شيميايي را به طور تلويحي، نتيجه عدم پيشرفت مذاكرات درباره خلع سلاح شيميايي دانست و مذاكرات جاري در كنفرانس خلع سلاح در مورد ممنوعيت كامل و مؤثر توسعه، توليد و انباركردن سلاح شيميايي منجر به تحقيقات كارشناسي خواهدشدواقدام‌مؤثرصورت‌خواهد گرفت.

10 شهریور:

آغاز عمليات متوسط كربلاي 2 (1365 ش)

عمليات متوسط كربلاي2 با رمز يااباعبدالله الحسين(ع) در جبهه شمالي حاج عمران و در وسعت تقريبي50 كيلومتر مربع با اهداف انهدام نيروهاي دشمن، تسلط بر ارتفاعات منطقه و كمك به تداوم مبارزه مسلمانان شمال عراق، صورت گذفت. در اين عمليات پس از درگيري سختي كه بين نيروهاي دو طرف ايجاد مي‌شود، برخي از ارتفاعات از دست مزدوران خارج گرديد و دشمن كه از تصرف مناطق حساس مايوس شده بود، در نهايت درماندگي، عليه رزمندگان اسلام، دست به حمله شيميايي زد. در نهايت، دشمن با از دست دادن ارتفاعات حساس منطقه و مواضع مهم، با به كارگيري نيروهاي پياده و آتش توپخانه، فشار سنگيني بر نيروي اسلام وارد آورد كه با مقاومت جان بركفان اسلام مواجه گرديد. آتش نبرد كربلاي2، پس از چند روز درگيري سخت به تدريج به خاموشي گراييد. در اين عمليات، شهيد كاوه، فرمانده دلاور لشكر ويژه شهدا، شهادت را در آغوش كشيد. در عمليات كربلاي2، ضمن تصرف ارتفاعات منطقه توسط نيروهاي اسلام و انهدام تجهيزات دشمن، تعداد سه هزار نفر از نيروهاي بعثي، كشته و زخمي شده و دويست نفر ديگر به اسارت درآمدند.

11 شهریور:

آغاز عمليات كربلاي3 (1365ش)

اسكله نفتي الاميه در شمال غربي خليج‌فارس، در آغاز جنگ تحميلي، توسط تكاوران ارتش جمهوري اسلامي ايران منهدم شد ولي پس از بازسازي، به چشم و گوش عراق در خليج‌فارس بدل گرديد. بسياري از كشتي‌هاي بازرگاني و نفتكش‌ها در خليج‌فارس، توسط دستگاه‌هاي موجود در اين پايانه، رديابي و مورد حمله هوايي و يا موشكي قرار مي‌گرفتند. دشمن با انتخاب سياست تشنج‌آفريني در خليج‌فارس، تلاش مي‌كرد به هر قيمت اين پايانه رهگير را حفظ و با تداوم حملات خود، منطقه را ناامن نمايد. عراق در اين ميان با احساس خطر نسبت به حمله ايران به اين پايانه، با ايجاد موانع ايذايي و به كارگيري دستگاه‌هاي پيشرفته فوق حساس الكترونيكي، دژي نفوذناپذير ايجاد كرد و سربازان مجهز در آن مستقر نمود. از اين رو، عمليات كربلاي3 در يازدهم شهريورماه1365 به منظور انجامعمليات ايذايي و محدود با رمز حسبناالله و نعم الوكيل جهت حمله به اسكله الاميه در منطقه خليج‌فارس توسط نيروي دريايي سپاه آغاز گرديد. با توجه به اينكه اسكله نفتي الاميه پس از شروع جنگ به مركزي مهم جهت صدور نفت عراق و جاسوسي و هدايت هواپيماها و موشك‌هاي رژيم بعث در خليج‌فارس تبديل شده بود، حمله به اين اسكله به صورت يكي از اهداف اين عمليات به حساب مي‌آمد. در اين عمليات، با جانفشاني رزمندگان اسلام، اين اسكله، به دست نيروهاي خودي افتاد. اين اقدام باعث حملات شديد هوايي شد و اسكله تخريب گرديد. رزمندگان ايثارگر پس از اين حمله و انجام عمليات خود، اسكله را ترك كردند و اسكلهدوباره به دست دشمن افتاد. 440نفر كشته و زخمي،110نفر اسير از دشمن از ديگر نتايج اين عمليات بود. انهدام دو فروند هواپيماي دشمن و رادارهـاي پايـانه البكـر و دستگـاه‌هـاي پيشرفته گوناگون همچنين دوازده قبضه توپ ضدهوايي، 2دستگاه رادار هوايي، 2قبضه موشك سهند، ده فـ‌روند قايق و يك دستگاه رادار دريايي و … از جمله غنايم به دست آمده در كربلاي3 بود.

13 شهریور:

بمباران زندان «دوله‌تو» توسط رژيم بعثي عراق(1360ش)

پس از آشوب‌هاي منطقه‌اي در كردستان و اعزام نيروهاي نظامي براي آرام ساختن استان كردستان، گروهك منحله دمكرات، تعدادي از اين نيروهاي فداكار را اسير و زنداني مي‌سازد. گروهك دموكرات كه از نگهداري، مواظبت و تأمين اين زندان مخوف به تنگ آمده بود، دست به دامان رژيم بعثي شد و جنايتكاران آن رژيم نيز در اين روز با برنامه‌اي حساب شده به بمباران اين زندان پرداخته و عده‌اي از دلاوران ميهن اسلامي را كه دراسارت حزب دموكرات‌بودند، به خاك و خون كشيدند.

14 شهریور:

ادامه تهاجمات رژيم عراق به مرزهاي غربي جمهوري اسلامي ايران (1359ش)

صدام حسين، ديكتاتور بعثي عراق، از همان ابتداي پيروزي انقلاب اسلامي، بغض و كينه خود را نسبت به ايران آشكار نمود و به طور آشكار و پنهان، در صدد تعرض به انقلاب اسلامي برآمد. اعزام ستون پنجم عراق به خوزستان براي انجام اقدامات تخريبي، اخراج ده‌ها هزار ايراني تبعه عراق و اهداء هزاران قبضه اسلحه سبك به شيوخ منطقه نيز در اين راستا صورت گرفت. همچنين رژيم جنگ‌طلب عراق از اوايل پيروزي انقلاب اسلامي تا شورع جنگ تحميلي،563 مورد تجاوز زميني،221 مورد تجاوز هوايي و24 مورد تجاوز دريايي به سرزمين اسلامي ايران صورت داد و تنها از ابتداي سال1359 تا پايان شهريور همان سال، جنگ افروزان بعث عراق، حداقل روزي سه بار به حريم كشورمان تجاوز مي‌كردند. اين تجاوزات سرانجام به آغاز جنگ تحميلي عراق عليه ايران و در31 شهريور1359 شروع هشت سال جنگ خونين انجاميد.

26 شهریور:

الغاء يك جانبه قرارداد1975 الجزاير توسط «صدام حسين» رييس‌جمهور بعثي عراق ( 1 1359ش)

با سقوط محمدرضا شاه و پيروزي انقلاب اسلامي در ايران، ستون نظامي ساختار امنيتي متمايل به غرب در منطقه فروپاشيد، منطقه خليج‌فارس با بخران خلأ قدرت طرفدار غرب مواجه گرديد و موازنه قوا زير سؤال رفت. پيروزي انقلاب اسلامي ايران، آثار عميقي بر مناسبات كشورهاي منطقه و قدرت‍هاي بزرگ صاحب نفوذ در آن بر جاي گذاشت. در سطح بين‌المللي، انقلاب اسلامي، موازنه قوا به سود غرب در دهه‌هاي پس از جنگ دوم جهاني را براي اولين بار تغيير داد و راه را براي ظهور و بروز نيروهاي جديد در منطقه هموار ساخت. در اين حال رقابت بر سر كسب مقام ژاندارمي و جانشيني شاه را در بين كشورهاي منطقه شدت بخشيد و قدرت‌هاي جهان كه منافع خود را در منطقه در خطر مي‌ديدند، تصميم به سرنگوني نظام نوپاي اسلامي گرفتند. از اين رو، با حمايت و تشويق رژيم بعث عراق، هدف خود را تعقيب مي‌كردند. در اين حال و در هنگامي كه ايران درگير مشكلات داخلي پس از انقلاب و حل اين مسائل و نابساماني‌هاي برجاي مـانـده از رژيم گـذشته بـود، عـراق ازفرصت استفاده كرده، به طور مكرر، به تجاوز هوايي، زميني و دريايي عليه ايران اقدام مي‌نمود. گسترش اين حملات در دوره‌هاي زماني مختلف، اين نتيجه را مي‌رساند كه عراق، برنامه‌ريزي دقيقي براي حمله به ايران داشته است. همچنين پس از چندماه كه از حملات پراكنده ارتش بعث عراق در مرزهاي ايران مي‌گذشت، در مجلس ملي عراق، جلسه اضطراري، تشكيل شد و صدام حسين ديكتاتور اين كشور، قرارداد1975 الجزاير كه مرزهاي بين‌المللي را معين كرده بود ملغي اعلام كرد. وي الغاي اين موافقت‌نامه را مطابق با سيستم شوراي فرماندهي انقلاب عراق عنوان نمود گستاخانه مسؤوليت قانوني اين الغا را بر دوش جمهوري اسلامي ايران انداخت. براساس تصميم شوراي فرماندهي عراق كه صدام حسين آن را اعلام نمود، اروندرود به طور كامل به عراق و اعراب تعلق پيدا مي‌كرد. وي با الغاي يكطرفه قرارداد1975م، در حقيقت آغاز تجاوز نظامي رژيم بعثي را اعلام كرد تا مگر بتواند مطامع و خواسته‌هاي جاه‌طلبانه خود را از طريق جنگي ظالمانه و ناخواسته بر مردم ايران تحميل كند. او در حالي عنوان كرد كه عراق هيچ‌گونه چشمداشتي به خاك ايران ندارد كه در همـان زمان چنـدين نقطـه مرزي جمهوري اسلامي ايران را به تصرف درآورده بود. اعلام تصميم شوراي فرماندهي عراق منجر به جنگ تحميلي در31 شهريور1359 گرديد كه نود و چهارماه به طول انجاميد و حماسه‌اي جاودان از رشادت‌هاي ملت غيور ايران به نمايش گذاشت. در اين جنگ ده‌ها كشور بيگانه، سيل كمك‌هاي مالي، تسليحاتي و نيز نيروهاي نظامي و تبليغاتي خود را به عراق روانه كردند تا بتوانند ايران اسلامي را به زانو درآورند. امام مقاومت سرسختانه ملت مسلمان ايران با رهبري حكيمانه حضرت امام خميني(ره)، دشمنان را ناكام ساخت و بدون آن‌كه جنگ به نتيجه دلخواه آنان برسد، در مرداد1367 به پايان رسيد.

تشكيل نيروهاي سه‌گانه در سپاه پاسداران به فرمان امام خميني(ره)(1364ش)

تا سال1364، اغلب عمليات‌هاي جنگ با همكاري و حضور ارتش و سپاه به طـور مشتـرك انجـام مي‌شد. پس از مدتي، ضرورت جنگ ايجاب نمود تا سپاه به طور مستقل به اجراي عمليات بپردازد تا اين كه حكم حضرت امام خميني(ره)در26شهريور سال1364 مبني بر تشكيل سه نيروي زميني، هوايي و دريايي سپاه پاسداران انقلاب اسلامي، موجبات آن را فارهم آورد. با ابلاغ اين فرمان، مسؤولين سپاه به گسترش سازمان رزمي و جذب1500 گردان نيرو پرداختند. از آن زمان، پاسداران جان بركف سپاه، عمليات‌هاي مهم و موفقي در جنگ به انجام رساندند و ضمن وارد آوردن ضربات هولناك بر دشمن بعثي، موفقيت‌هاي كم نظيري، نصيب جمهوري اسلامي ايران به ارمغان آوردند. در حال حاضر، تشكيلاتي منسجم و مقتدر از برادران سپاهي در زمين، هوا و دريا، در كران تا كران ميهن اسلامي حضوري فعال و پرثمر دارند.

27 شهریور:

عمليات كوچك ظفر1 در استان دهوك عراق توسط سپاه (1366ش)

عمليات ظفر1 در تاريخ27شهريور 1366 در عمق دويست كيلومتري خاك عراق در استان دهوك و سليمانيه عراق با هدف انهدام مراكز نظامي رژيم بعثي عراق به اجرا درآمد. رزمندگان تحت امر قرارگاه رمضان، با حمله به شهرهاي اين منطقه، موفق به آزادسازي آن‌ها شده و نيروهاي دشمن را منهدم ساختند. رزمندگان در ادامه،60 پايگاه دشمن را به آتش كشيدند و پس از آن، منطقه‌اي به وسعت30 كيلومتر مربع را تحت كنترل خود در آوردند. رزمندگان اسلام در شب دوم عمليات، مرحله دوم حمله را با يورش به قرارگاه‌ها، پل‌ها و محل‌هاي استقرار دشمن در عمق200 كيلومتري خاك عراق آغاز كردند و ضربات سنگيني به دشمن وارد نمودند. در اين حال نيروهاي بعثي براي بازپس‌گيري مناطق از كف داده، با پشتيباني تعداد زيادي تانك، هواپيما، هلي‌كوپتر و بهره‌گيري از نيروهاي ويژه وارد عمل شدند كه با مقابله شديد رزمندگان اسلام، تعداد زيادي كشته و زخمي و اسير بر جاي گذاشتند. در اين عمليات علاوه بر انهدام ده‌ها تانك و نفربر و تعدادي خودرو و انواع سلاح سبك و نيمه سنگين و چندين انبار مهمات، تعداد هزار نفر از نيروهاي دشمن كشته و زخمي و پانصد تن ديگر به اسارت قواي اسلام درآمدند.

تهاجم چرخ بالهاي آمريكايي به كشتي خدماتي «ايران اجر» در خليج‌فارس (1366ش)

با ورود نيروهاي نظامي آمريكا به خليج‌فارس، آنان قصد داشتند كه ضمن معرفي كردن ايران به عنوان كشور جنگ طلب، قطعنامه شديداللحني را به تصويب برسانند كه شامل مجازات عليه كشور متخاصمي بشود كه از اجراي مفاد قطعنامه598 شوراي امنيت خودداري كند. در مقابل، ايران نيز، ضمن اقدامات تلافي جويانه در برابر عراق، تلاش‌هاي ديپلماتيك خود را براي تغيير و جابجايي بندهاي قطعنامه598 انجام مي‌داد. بنابراين تشديد حملات عراق نيز در چهارچوب سياست‌هاي اين كشور و آمريكا معنا و مفهوم داشت. از اين رو، دولت آمريكا به دنبال بهانه‌اي بود تا بتواند ايران را كشوري جنگ طلب به دنيا معرفي كند. بنابراين پس از چندين روز كنترل و شناسايي، اقدام به حمله به كشتي ايران اجر نمود. در30 شهريور 1364، كشتي تداركاتي و لجستيكي ايران، موسوم به «ايران اجر» متعلق به نيروي دريايي ارتش جمهـوري اسلامي ايران كه از بندرعباس به سوي بندر بوشهر در آب‌هاي بين‌المللي در حركت بود، از سوي دو فروند هلي‌كوپتر   آمريكايي به اتهام مين‌گذاري، بدون هيچ هشداري مورد حمله قرار گرفت كه طي آن،4 تن از خدمه كشتي شهيد و چهارتن نيز مجروح شدند، همچنين ده ملوان ديگر اين كشتي را به ناو فرماندهي آمريكا در منطقه منتقل كردند. پس از اين حادثه، سفير آمريكا در سازمان ملل اعلام كرد كه چون اين كشتي در حال مين‌گذاري بوده است، براساس قوانين متعارف، مستلزم برخورد بود. چند روز بعد، مجلس سناي آمريكا با حمايت از اقدام نظامي نيروي دريايي آمريكا، قانوني تصويب كرد كه به موجب آن، نيروي دريايي آمريكا، حق داشت هر كشتي ايراني را كه سعي كند مانع از عبور كشتي‌هاي آمريكا شود، غرق نمايد. تمامي اين كارها، براي فشار به ايران براي قبول قطعنامه598 توسط ايران و منزوي ساختن آن بود كه به شكست منجر گرديد.

31 شهریور:

حمله رژيم بعث عراق به جمهوري اسلامي ايران و آغاز جنگ تحميلي هشت ساله (1359ش)

در بعدازظهر31 شهريور1359 رژيم بعثي عراق پس از بيست ماه مقدمه‌چيني، مرزهاي ايران اسلامي را مورد تجاوز قرارداد. در اين روز، سه فروند ميگ 23 عراق، فرودگاه بين‌المللي مهرآباد تهران را مورد حمله قرار دادند و بدين ترتيب، جنگ و تجاوز عراق عليه ايران به اشاره و حمايت آمريكا و دولت‌هاي غربي آغاز شد. هر چند عراق تا قبل از31 شهريور، با736 مورد تجاوز به حريم جمهوري اسلامي ايران، خوي توسعه طلبانه خود را آشكار كرده بود. هم‌زمان با تهران، فرودگاه‌هاي نظامي و بين‌المللي تبريز، شيراز، همدان، دزفول و اصفهان نيز مورد حمله هواپيماهاي دشمن قرار گرفت. در آن زمان، طه ياسين رمضان در مجله «الثوره» ارگان حزب بعث عراق  اعتراف نمود كه: «هدف از جنگ، مسأله چند صد كيلومتر زمين نيست، بلكه هدف، سرنگوني و انهدام جمهوري اسلامي ايران است». جنگ تجاوزگرانه رژيم بعثي عراق عليه ايران نزديك به هشت سال ادامه يافت و سرانجام در روز29 مرداد1367 شمسي بدون آن كه رژيم عراق به اهدافش رسيده باشد،  آتش‌بس رسمي بين ايران و عراق برقرار گرديد.

آغاز هفته دفاع مقدس

31 شهريور سالروز شروع جنگ تحميلي از سوي رژيم بعث عراق عليه جمهوري اسلامي ايران، به عنوان آغاز هفته دفاع مقدس نامگذاري شده است. دوران هشت سال دفاع مشروع امت سلحشور ايران در حفظ و اعتلاي نظام مقدس اسلامي و حراست از مرزهاي عزت و شرف اين مرز و بوم، به مثابه يكي از حساس‌ترين و بارزترين برهه‌هاي حيات راستين اين ملت، همچون نگيني تابناك، تا هميشه زمان، بر تارك تاريخ حماسه و ايثار و پايداري آزادگان جهان مي‌درخشد. دفاع امت اسلامي ايران در برابر تجاوز همه جانبه دشمنان اسلام، در تاريخ افتخار آفريني مبارزات حق‌طلبانه يك ملت سترگ، فروزان خواهد بود. پايداري ايران اسلامي كه برخاسته از روح وحدت و ايمان بود، در سايه هدايت‌هاي رهبر انقلاب اسلامي،  حضرت امام خميني(ره) شكل گرفت و باعث احياي يك مكتب سازنده و نهضت‌هاي آرمانگرا و ايدئولوژي جهانگير شد. دفاع مقدس ما در زمينه‌هاي مختلف سياسي، نظامي، اجتماعي، فرهنگي و… توانست معادلات جهاني معمـول را بر هم زند و تحليل‌هاي مادي دنياپرستان را نقش برآب سازد. اين حادثه عظيم، بي‌شك در ياد ملت بزرگ ايران خواهد ماند و غرور و سرافرازي و حماسه‌آفريني را در نسل‌هاي بعد بر جاي خواهد گذاشت. جنگ تحميلي عراق عليه ايران2887 روز به طول انجاميد كه طي آن هزار روز نبرد فعال صورت گرفت كه793 روز حمله از سوي رزمندگان اسلام بود و207 روز از سوي ارتش متجاوز بعثي. در طول جنگ شمار381 هزار و 680نفر از نيروهاي دشمن كشته و يا زخمي شدند و72 هزارنفر به اسارت نيروهاي اسلام درآمدند. در اين هشت سـال371 فروند هواپيما و82 فروند بالگرد دشمن منهدم شد.1700 دستگاه تانك و نفربر، 480 قبضه توپ و سه هزار و 363 دستگاه خودرو نظامي به غنيمت ايران درآمد و پنج هزار و758 دستگاه تانك و نفربر،532 قبضه توپ و پنج هزار و152 دستگاه خودرو نظامي دشمن منهدم گرديد. مقاومت رزمندگان اسلام سبب شد تا ذخاير ارزي عراق كه در ابتداي جنگ، حدود سي ميليارد دلار بود، پس از شكست در عمليات بيت‌المقدس و فتح خرمشهر به صفر برسد و پس از پايان جنگ، اين كشور بيش از هفتاد ميليارد دلار بدهي داشته باشد.